Zapraszamy do zapoznania się z raportem końcowym Przedszkola nr 54 w Sosnowcu, które gościło asystentkę Comeniusa z Włoch p. Giorgię Bassani w roku szkolnym 2008/2009.

[toc list: ol; title: Spis treści; minlevel: 2; maxlevel: 3; attachments:1;]

Przed rozpoczęciem asystentury

Jak Państwa instytucja przygotowała się do asystentury?

Nasza przygoda z asystenturą rozpoczęła się od pozyskania informacji na temat programu poprzez stronę internetową. Wcześniejsze doświadczenia przedszkola w realizacji projektu „Europejskie Boże Narodzenie” w ramach Akcji eTwinning, jak i kontakty z partnerami ubiegającymi się o realizacje projektów w ramach Partnerskiej Współpracy Szkół Programu Comenius spowodowały, iż „śledzimy” na bieżąco aktualności w zakresie tym podobnych projektów. Tam też znalazłam (dyrektor – autor projektu) wiele potrzebnych do zaplanowania przebiegu asystentury pomysłów – dobrym pomysłem jest ułatwienie wymiany doświadczeń zainteresowanych tematyką poprzez FORUM.

Już na etapie tworzenia projektu określone były wspólnie z personelem jego ogólne założenia, w tym:
• przydział opiekuna stażu (jedyny w mojej placówce nauczyciel wychowania przedszkolnego z dodatkowymi kwalifikacjami w zakresie j. angielskiego),
• jak i zgoda lektora zajęć j. angielskiego (prowadzonych w ramach odpłatnych zajęć dodatkowych) na współprowadzenie zajęć z Asystentem.

Zorganizowane z mojej inicjatywy III wojewódzkie FORUM Przedszkoli w Sosnowcu– „Podróże m@łe i duże – projekty edukacyjne w partnerskich działaniach przedszkoli województwa śląskiego” (kwiecień’2008 r.) zaowocowało dla naszego personelu kolejnymi doświadczeniami - szczególnie kontakt z wojewódzkim koordynatorem programu – p.J. Sobotnik, jak i pozyskanie na FORUM materiału „Gwiazdy Comeniusa”. Wspólnie z nauczycielami uczestniczącymi w tym przedsięwzięciu mogliśmy poszerzyć wiedzę na temat asystentury (tym samym było mi znacznie łatwiej przygotowywać wszystkich do wspólnej pracy w momencie kiedy otrzymaliśmy informację o pozytywnym efekcie projektu).

Jako ciekawostkę dodam, iż nasza asystentura rozpoczęła się dość pechowo z powodu rezygnacji z asystentury (jeszcze przed przyjazdem do nas) pierwszego Asystenta, który w planowanym czasie asystentury otrzymał staż w Niemczech. Tym bardziej było nam niezmiernie miło, że znalazła się kolejna osoba, która była zainteresowana przyjazdem do naszego przedszkola.
Niezwłocznie po otrzymaniu informacji o przydziale Asystenta skontaktowaliśmy się z Giorgią za pomocą poczty elektronicznej i w trakcie kolejnych systematycznych kontaktów (dyrektor, opiekun, lektor języka angielskiego) udało nam się uzyskać potrzebne do organizacji pobytu gościa w naszym kraju informacje (warunki zakwaterowania, wyżywienia, organizacja czasu asystentury, propozycje organizacji czasu wolnego zgodne z zainteresowaniami i potrzebami Asystentki). W tym okresie Giorgia otrzymała od nas informacje dotyczące naszego przedszkola (m.in. prezentacja multimedialna, zdjęcia), wskazówki jakie materiały będą jej pomocne do pracy z dziećmi w trakcie asystentury, jak i podstawowe informacje o naszym mieście i kraju.
Równocześnie rozpoczęliśmy gromadzenie materiałów o kraju naszego gościa , jak i jego mieście (okazało się, że kilkakrotnie miałam przyjemność osobiście gościć w okolicy rodzinnego miasta Giorgii – tym łatwiej było nam nawiązać pierwsze kontakty, jak i zdobyć potrzebne informacje).

Giorgia okazała się niesamowicie kontaktową, otwartą i sympatyczną osobą (przy tym nastawioną pozytywnie do wszelkich nowych i twórczych działań).Myślę, że właśnie dzięki temu udało nam się w trakcie jej pobytu wiele osiągnąć zarówno z dziećmi, nauczycielami, jak i rodzicami.
15 września 2009 r. uczestniczyłam w spotkaniu informacyjnym „Asystentura w ramach programu Comenius – uczenie się przez całe życie w roku 2008/2009” zorganizowanym przez Śląskie Kuratorium Oświaty dla placówek goszczących Asystentów, jak i samych Asystentów. Niestety było zbyt wcześnie, by mogła w nim uczestniczyć Giorgia, ale zdobyte na spotkaniu informacje (szczególnie kontakt z placówkami goszczącymi Asystentów w ub.r.szk.) pomogły nam w przygotowaniu wspólnie z personelem pedagogicznym zarówno planu asystentury, harmonogramu działań, jak i kontraktu.

Aby usprawnić przebieg realizacji asystentury, jak i określić podział kompetencji zadań wspólnie z całym personelem ustaliliśmy harmonogram asystentury obejmujący zakres zadań, planowane efekty i dowody realizacji, oraz osoby odpowiedzialne. Harmonogram usystematyzowano w następujących obszarach:
• przed przyjazdem Asystenta
• integracja Asystenta , okres wprowadzający
• pobyt Asystenta na placówce
• integracja Asystenta ze społecznością lokalną
• podsumowanie asystentury

Biorąc pod uwagę organizację życia gościa na miejscu świetnym pomysłem okazało się zorganizowanie zakwaterowania Giorgii w jednym z Domów Studenckich Uniwersytetu Śląskiego (komfortowo, a przy tym niezwykle konkurencyjnie cenowo w stosunku do innych możliwości noclegowych Sosnowca). Dodatkowym atutem było środowisko studenckie bliskie wiekiem i zainteresowaniami Giorgii (w pobliżu zakwaterowania naszej lektorki języka angielskiego, jak i studentów filologii włoskiej), jak i bezpłatny dostęp w pokoju do internetu. Warto podkreślić, że nie byłoby to możliwe bez wsparcia ze strony uczelni, z którą mogłam zawrzeć umowę już w pierwszym półroczu gwarantującą samodzielny pokój dla naszego gościa dopiero od stycznia (realizacja wcześniej planowanej Asystentury z powodów wyżej opisanych przesunęła się w czasie o 3 miesiące).

W ramach działań poprzedzających rozpoczęcie asystentury zaplanowaliśmy także odpowiednie przygotowanie dzieci i rodziców do pobytu Asystenta:
• zrealizowaliśmy cykl zajęć z dziećmi na temat kraju rodzinnego Asystenta,
• odbyło się zebranie z rodzicami, na którym poinformowaliśmy o założeniach asystentury i jej planowanym przebiegu
• opracowaliśmy folder informacyjny dla rodziców na temat programu Asystentura Językowa, jak i gazetkę informacyjną skierowaną do rodziców.

Przygotowując się do przyjazdu Asystentki ustaliliśmy również zarys planu weekendowych spotkań integracyjnych, w tym w gronie rodzinnym naszego personelu (szczególnie na okres początkowej aklimatyzacji i nawiązywania pierwszych kontaktów w nowym środowisku). Giorgia chętnie korzystała z tych propozycji poznając w ten sposób zarówno nas, naszą kulturę jak i ciekawe miejsca i zróżnicowany sposób spędzania czasu wolnego. Taki nieformalny plan pozwolił nam m.in. na uniknięcie powielania się zwiedzanych miejsc, terminów, jak i pozwolił na równomierne zaangażowanie się całego personelu.

W trakcie asystentury:

Przyjęcie

Jakie działania zostały podjęte po przyjeździe asystenta?

Asystentka przyjechała do nas na kilka dni przed rozpoczęciem asystentury. W związku z okresem weekendowym (piątkowe popołudnie) powitanie gościa i nasze pierwsze kontakty były mniej formalne, ale dzięki temu bardzo integracyjne (na lotnisku byłam równocześnie jako kierujący przedszkolem jak i członek polskiej rodziny, z którą Giorgia miała okazję w ciągu najbliższych dni zaprzyjaźnić się).

W ciągu tych pierwszych dni zanim nasz gość mógł oficjalnie poznać nasze przedszkole odbyło się m. in. :
• powitanie Asystenta na lotnisku, w tym wręczenie „pakietu powitalnego” (podstawowe informacje o Polsce, regionie, materiały reklamowe, niespodzianki powitalne).
• przejazd do Domu Studenta, pomoc w zakwaterowaniu,
• wspólny „rodzinny” weekend (w tym m.in. wycieczka po najbliższej okolicy - wyjazd do kina, na kręgielnię, lodowisko, wspólne rozmowy na temat ciekawych miejsc w okolicy, planów dotyczących pobytu, czy chociażby wspólna wymiana doświadczeń kulinarnych - poznanie naszej tradycyjnej kuchni polskiej, wspólne parzenie tradycyjnej włoskiej kawy)

Po weekendzie mogło się odbyć oficjalne zapoznanie Asystenta z placówką przedszkolną, gdzie odbyło się:
• uroczyste powitanie Asystenta w przedszkolu z udziałem dzieci, rodziców, personelu oraz władz z Kuratorium Oświaty w Katowicach i przedstawicieli Wydziału Edukacji UM Sosnowca
• zawarcie kontraktu pomiędzy dyrektorem, opiekunem Asystenta i Asystentem
• opracowanie z opiekunem, jak i Asystentem planu udziału Asystenta w zajęciach
• omówienie z Asystentem sposobu dokumentowania przebiegu asystentury
• spotkanie integracyjne Asystenta z pracownikami przedszkola

Aby ułatwić Giorgii poznanie specyfiki pracy przedszkola zaplanowaliśmy 3 tygodniowy okres wstępny (przeznaczony na obserwację zajęć, poznanie dzieci, personelu, wspólne przygotowanie „zaplecza”), w tym okresie nasz gość nie prowadził jeszcze planowanych zajęć. Przygotowaliśmy również (systematycznie uaktualniany) kalendarz wydarzeń kulturalnych w regionie, jak i harmonogram planowanych wydarzeń z życia naszego przedszkola (zarówno w godzinach dopołudniowych, jak i popołudniowych), aby nasz gość mógł wybrać sobie to co go interesuje i dostosować własne zajęcia do wybranych propozycji. Warto dodać, że Giorgia chętnie korzystała z wszystkich propozycji realizowanych przez nasze przedszkole, jak i większości organizowanych w okolicy.

Wspólnie z dziećmi przygotowaliśmy również dla naszego gościa kolorowy trójjęzyczny (j. polski, angielski, włoski) KALENDARZ ASYSTENTURY (format A-1). Każda z naszych grup przygotowała jeden z miesięcy pobytu Giorgii w naszym przedszkolu (nazwa i zdjęcie grupy, nazwa miesiąca, dni tygodnia, okienka do wpisu głównych wydarzeń kolorowe elementy dekoracyjne związane z grupą i porą roku). Posłużył on wprowadzeniu stałego rytuału rozpoczynającego codzienne zajęcia Giorgii w poszczególnych grupach (każda grupa miała stały dzień zajęć). Dzięki temu Asystentka miała możliwość opowiedzenia co ważnego (w czasie ostatnich kilku dni) udało się jej przeżyć wspólnie z dziećmi pozostałych grup, nauczycielami, samodzielnie. Ten pomysł dał także okazję wielokrotnego utrwalania w sposób naturalny i przystępny dla dzieci nazw miesięcy, dni tygodnia, jak i określeń czasowych w trzech językach. Giorgia bardzo ceniła sobie ten nieformalny sposób dokumentowania swojego pobytu u nas, dlatego po zakończeniu asystentury, dzieci każdej z grup na tylnej stronie kalendarza przy użyciu farb odbiły swoje dłonie, a nauczyciele uzupełnili je imionami naszych pociech. Kalendarz był jedną z darowanych pamiątek, którą nasz gość zabrał z sobą do domu.

Planowanie i postępy prac

Jakie zadania (uwzględnione w programie nauczania i pozaprogramowe) zrealizował(-a) asystent(-ka)?

Asystentka realizowała zadania zgodne z zaplanowanym projektem, jak i jej potrzebami i możliwościami (z powodu braku kwalifikacji pedagogicznych, jak i wcześniejszych doświadczeń w pracy z dziećmi naszego gościa wszystkie zajęcia dla dzieci były współprowadzone z nauczycielem polskim). Niestety dodatkowe nieodpłatne zajęcia języka angielskiego mogły być prowadzone wyłącznie przez 1 nauczyciela naszego przedszkola (odpowiednie kompetencje językowe), jak i wyłącznie społecznie, co też ograniczyło ich ilość tygodniowo.

W związku z powyższym w zakresie zajęć dla dzieci Giorgia współprowadziła:
• zabawy i ćwiczenia dla dzieci wszystkich grup wiekowych w ramach podstawy programowej wychowania przedszkolnego, tym czasie miała również możliwość nauczania swojego języka ojczystego, wprowadzania elementów wiedzy kulturowej, a także promocji własnego kraju - sprzyjało to możliwości komunikowania się Asystentki z dziećmi w jej języku ojczystym, jak i przyswajaniu przez nauczycieli wiedzy o kulturze włoskiej jak i podstawowych zwrotów w języku włoskim
• pozaprogramowe zajęcia z zakresu nauki języka angielskiego dla dzieci z rodzin o niskim statusie społeczno-ekonomicznym (do tej pory nie korzystającym z nauki języka obcego z przyczyn ekonomicznych – dodatkowe zajęcia j. angielskiego w przedszkolu publicznym należą do zajęć odpłatnych)
• zajęcia wspomagające w ramach pozaprogramowych odpłatnych zajęć nauki języka angielskiego prowadzonych przez lektora językowego (pomoc dzieciom z trudnościami w nauce, jak i uzdolnionym w doskonaleniu ich umiejętności językowych)

Asystentka prowadziła ponadto naukę języka angielskiego dla nauczycieli i kadry zarządzającej (w grupie podstawowej – samodzielnie; w grupie zaawansowanej wspólnie z opiekunem stażu).
Giorgia współuczestniczyła we wszystkich uroczystościach przedszkolnych, zajęciach otwartych, imprezach środowiskowych, akcjach charytatywnych, konkursach, działaniach dotyczących realizacji wdrażanych przez nasze przedszkole programów i projektów, w tym m.in.:
• Naszym programie regionalnym „Od domu rodzinnego do Europy”
• Naszych projektach – regionalnym: „Frajda dla Zagłębiaka poznać Ślązaka”; realizowanym wspólnie z biblioteką: „Wierszolandia”
• Ogólnopolskim programie profilaktycznym „Przyjaciele Zippiego”
• Ogólnopolskiej Akcji „Cała Polska Czyta Dzieciom”

• Kampanii „Pola Nadziei”

• VX Festiwalu Twórczości Muzycznej Dzieci w Sosnowcu
• Międzyprzedszkolnych Igrzyskach Sportowych w Sosnowcu
• corocznym Festynie Rodzinnym

Miała okazję poznać również tradycyjną pracę rady pedagogicznej przedszkola uczestnicząc w posiedzeniu rady pedagogicznej, WDN, zebraniu z rodzicami.
Nasza Asystentka w tracie swojego pobytu u nas korzystała z bazy dydaktycznej przedszkola (w tym multimedialnej korzystając z mini pracowni komputerowej), w związku z powyższym miała możliwość przygotowania i opracowywania doskonałych materiałów dydaktycznych do zajęć. Dzięki naszym wstępnym kontaktom (gdzie mogliśmy jej podpowiedzieć co może przydać się do pracy z dziećmi, a nie obciąży jej bagażu) Asystentka przywiozła z sobą wiele przydatnych materiałów wykonanych w technologii IT. Wykorzystywała wielokrotnie zarówno nagrania muzyczne, prezentacje na płytach CD związane z kulturą Włoch, jak i pomocne w nauce języka angielskiego.

Zgodnie z założeniem projektu Giorgia współpracowała m.in. trójjęzyczny słownik obrazkowo - wyrazowy popularnych zwrotów dla dzieci (język angielski, język włoski ,język polski), na wzór podobnie opracowanego już w przedszkolu w innych językach (podczas projektu realizowanego w ramach akcji eTwinning), jak i opracowała porównanie systemów edukacyjnych w Polsce i Włoszech.

Czy asystent(-ka) był(-a) zaangażowana(-y) w opracowanie lub przygotowanie projektu europejskiego?

Projekt nosi tytuł „Z Europkiem przez cztery pory roku” – zaplanowano go do realizacji w ciągu 2 lat z przeznaczeniem dla dzieci w wieku przedszkolnym. Projekt ma na celu rozwijanie zainteresowań światem przyrody oraz ukazanie podobieństw i różnic w zwyczajach i kulturze partnerskich krajów w cyklu czterech pór roku. Myślą przewodnią jest wędrówka maskotki „Europka” po współpracujących krajach (Polska, Turcja, Bułgaria), zbieranie przez nią informacji i przekazywanie dzieciom w krajach partnerskich.
Założyliśmy naszą koordynację projektu.

Ocena asystentury

Czy oceniali Państwo postępy asystentury z mentor asystentem(-ką) podczas jej trwania? W jaki sposób?

Tak. W tygodniowym planie asystentury przewidziano systematyczne konsultacje z opiekunem stażu, jak i dyrektorem przedszkola. Celem ich było wyjaśnianie wszelkich wątpliwości, udzielanie wskazówek, ocena dotychczasowych zadań, jak koordynacja działań Asystent – przedszkole.

Czy ocena spowodowała zmianę zadań i działań?

Asystentura przebiegała bezproblemowo - w przypadku drobnych potrzeb modyfikacji zadań i działań (związanych najczęściej ze zmianą kalendarza wydarzeń przedszkolnych, bądź potrzebami Asystenta) wszelkie uzgodnienia były przeprowadzane w atmosferze pozytywnego nastawienia i obopólnej akceptacji.

Wpływ asystentury

Według Państwa, czego asystent(-ka) nauczył(-a) się w odniesieniu do:
a) metod i praktyk nauczania/uczenia się?
Asystentka miała możliwość w głównej mierze:
• poznania podstawowych metod i technik pracy z dzieckiem w wieku przedszkolnym,
• podstawowych założeń diagnozy pedagogicznej.

Ponadto miała również możliwość poznania metodyki nauczania języka obcego najmłodszych (zorganizowaliśmy jej m.in. możliwość kontaktu ze szkołami kolejnych etapów edukacyjnych, w tym możliwość obserwacji lekcji i kontaktu z nauczycielami języka angielskiego i włoskiego uczących w szkole).

b) języka Państwa kraju/regionu?
Giorgia miała możliwość poznawania naszego języka w codziennych kontaktach z naszym personelem (przygotowaliśmy dla całego personelu mini słowniczek podstawowych zwrotów). Warto dodać, że Asystentka podjęła również prywatną naukę języka polskiego (przyznała jednak, że język polski okazał się dla niej dość trudny szczególnie w mowie).
Nie zmienia to jednak faktu, że już w trakcie asystentury doskonale rozumiała proste komunikaty w naszym języku, a na jej zakończenie potrafiła posługiwać się podstawowymi polskimi zwrotami.

c) innych języków obcych
Asystentka rozwijała swoją umiejętność posługiwania się językiem angielskim poprzez współprowadzenie (z nauczycielem polskim) zajęć języka angielskiego dla dzieci i nauczycieli.

d) kultury Państwa kraju
Giorgia miała możliwość poznania kultury naszego kraju począwszy od pierwszych kontaktów integracyjnych ze społecznością przedszkolną, jak i rodzinami naszego personelu (wielokrotnie oferowaliśmy jej wspólne spędzanie czasu w weekendy, z czego chętnie korzystała).

Uczestnicząc w realizacji naszego projektu „Frajda dla Zagłębiaka poznać Ślązaka”, jak i programu „Od rodzinnego domu do Europy” Asystentka miała okazję poznać zarówno kulturę polską, jak i typowo regionalną śląsko – zagłębiowską. Zorganizowaliśmy w trakcie jej pobytu wiele wycieczek do miejsc wartych zobaczenia w okolicy (z dziećmi, rodzicami, personelem przedszkola).
Ponadto Giorgia chętnie uczestniczyła w uroczystościach przedszkolnych związanych z obchodami typowych świąt, zwiedzała z nami okoliczne środki kultury, uczestniczyła w ważnych wydarzeniach i imprezach na terenie miasta i okolicy. Dzięki naszej współpracy z Wydziałem Promocji UM w Sosnowcu miała dostęp do materiałów na temat kultury naszego regionu (w tym w języku angielskim).

Jako ciekawostkę warto dodać, iż nasz gość uczestniczył również w tradycyjnym polskim balu maturalnym (przy tej okazji dowiedzieliśmy się, że we Włoszech nie ma podobnych tradycji). Giorgia wzięła również udział w Europejskim Tygodniu Sportu, gdzie w trakcie organizowanego ogólnopolskiego happeningu „Polska biega” na terenie Sosnowca zajęła III miejsce w kategorii kobiety powyżej 16 r.ż. Na co dzień miała możliwość poznania typowej kuchni polskiej.

Czego Państwa zdaniem uczniowie/słuchacze i Państwa instytucja nauczyli się od asystenta(-ki) w odniesieniu do:
a) języka ojczystego asystenta(-ki)
Poznaliśmy wiele podstawowych zwrotów w języku włoskim.

b) kultury kraju pochodzenia asystenta(-ki)
Poszerzyliśmy swoją ogólną wiedzę na temat kultury włoskiej i poznaliśmy wiele ciekawostek z życia Włochów, ich mentalności. Dowiadywaliśmy się o nich wielokrotnie przy okazji codziennych spotkań z naszym gościem, a jak się okazuje część z nich nie znajdzie się w żadnym przewodniku …

c) metod i praktyk nauczania
Warto podkreślić, iż pomimo braku wykształcenia pedagogicznego i doświadczeń w tym zakresie naszej Asystentki wielokrotnie przekonaliśmy się, że posiada talent pedagogiczny i bardzo dobry kontakt z dziećmi. Szybko znikły jej pierwsze obawy dotyczące tego, czy znajdzie sposób na porozumiewanie się z dziećmi, czy będzie zaakceptowana i czy po prostu poradzi sobie bez tego typu wcześniejszych doświadczeń. Dzieci pokochały jej uśmiech, otwartość, życzliwość, entuzjazm. Tego optymizmu, entuzjazmu, jak i otwartości na dziecko nie brakło jej do końca asystentury - myślę, że wiele w tym właśnie zakresie mogliśmy się również od niej nauczyć i podtrzymywać w naszej pracy na co dzień.

Czego Państwa zdaniem społeczność lokalna nauczyła się dzięki asystenturze?

Poza podstawowymi informacjami na temat Programu Asystentura Comeniusa przede wszystkim wiedzy na temat kultury włoskiej, regionu rodzinnego naszego gościa, jak i rozumienia podstawowych zwrotów w języku włoskim i angielskim. Warto wspomnieć, że mieliśmy okazję nawet na zorganizowanie spotkania Giorgii z członkami rodzin naszych przedszkolaków, którzy dłuższy czas przebywali we Włoszech m.in. po to by swobodnie mogła porozmawiać w języku włoskim (chociażby w trakcie wspólnej wycieczki czy koncertu).

Po zakończeniu asystentury:

W jaki sposób informowali Państwo inne osoby o swoich doświadczeniach związanych z asystenturą Comeniusa?
1/ Asystent miał możliwość uczestnictwa w zajęciach i lekcjach w placówkach oświatowych na terenie miasta Sosnowca (pobliskie przedszkola, gimnazjum liceum ogólnokształcące).
2/ Informacja o asystenturze znalazła się w folderze informacyjnym dla rodziców, stronie internetowej, informacji do biuletynu miejskiego.
3/ Nasze doświadczenia 3 miesięcznego przebiegu asystentury zostały zaprezentowane na wojewódzkim IV FORUM Przedszkoli w Sosnowcu, gdzie Giorgia miała również możliwość uczestnictwa jako gość honorowy.
4/ Na ogólnośrodowiskowej imprezie (Festynie Rodzinnym – maj’2009) jedna ze stacji miała tematykę asystentury.
5/ W ostatnich dniach trwania asystentury w ramach oficjalnego pożegnania dla dzieci i rodziców zostały przedstawione wnioski podsumowujące z przebiegu projektu, jak prezentacja ze wspomnieniami z pobytu naszego gościa w przedszkolu.
6/ 30.06.2009 r. gościliśmy u nas przedstawicieli FRSE przygotowującym reportaż na temat realizacji asystentury – osoby te otrzymały od nas m.in. większość wypracowanych materiałów, w tym prezentacje podsumowujące przebieg projektu.